Nguyên tắc kế toán Tài khoản 157 Hàng gửi đi bán theo Thông tư 99 như thế nào?

HCM Linh ACC

24 thg 1, 2026

Trong hoạt động kinh doanh, nhiều doanh nghiệp lựa chọn hình thức gửi hàng cho khách hoặc gửi bán qua đại lý nhằm mở rộng thị trường. Tuy nhiên, việc ghi nhận kế toán đối với hàng gửi đi bán cần tuân thủ đúng nguyên tắc để tránh ghi nhận sai doanh thu và giá vốn. Thông tư 99/2025/TT-BTC đã quy định cụ thể nguyên tắc kế toán Tài khoản 157 – Hàng gửi đi bán, thay thế các quy định trước đây tại Thông tư 200.

1. Khái niệm và phạm vi phản ánh của Tài khoản 157

Tài khoản 157 được sử dụng để phản ánh trị giá của hàng hóa, sản phẩm đã được doanh nghiệp gửi cho khách hàng, gửi bán đại lý, ký gửi hoặc đã hoàn thành dịch vụ theo hợp đồng nhưng chưa đủ điều kiện xác định là đã bán. Các khoản này chưa được khách hàng chấp nhận thanh toán nên chưa được ghi nhận doanh thu trong kỳ. Ngoài ra, tài khoản này còn phản ánh hàng hóa, sản phẩm gửi kho ngoại quan theo quy định.

2. Nguyên tắc xác định quyền sở hữu đối với hàng gửi đi bán

Theo Thông tư 99, hàng hóa, sản phẩm phản ánh trên Tài khoản 157 vẫn thuộc quyền sở hữu của doanh nghiệp cho đến khi đủ điều kiện xác định là đã bán. Do đó, doanh nghiệp phải theo dõi chặt chẽ từng loại hàng hóa, từng lần gửi hàng và từng đối tượng nhận hàng. Việc mở sổ chi tiết là yêu cầu bắt buộc nhằm đảm bảo quản lý hàng tồn kho chính xác và phục vụ việc đối chiếu, kiểm tra sau này.

3. Những khoản không được hạch toán vào Tài khoản 157

Doanh nghiệp không được phản ánh vào Tài khoản 157 các chi phí vận chuyển, bốc xếp hoặc các khoản chi hộ khách hàng. Những chi phí này phải được hạch toán riêng theo đúng bản chất chi phí hoặc công nợ phát sinh. Việc phân biệt rõ trị giá hàng gửi đi bán và các chi phí liên quan giúp doanh nghiệp tránh nhầm lẫn khi xác định giá vốn và kết quả kinh doanh.

4. Mở chi tiết Tài khoản 157 để phục vụ quản lý

Tài khoản 157 có thể được mở chi tiết theo từng loại hàng hóa, sản phẩm, từng khách hàng hoặc từng cơ sở nhận đại lý, ký gửi. Việc chi tiết hóa tài khoản giúp doanh nghiệp kiểm soát tốt tình trạng hàng gửi đi bán, xác định kịp thời hàng đã bán, hàng còn tồn tại đại lý và hạn chế rủi ro thất thoát.

Kết luận: Tài khoản 157 – Hàng gửi đi bán đóng vai trò quan trọng trong việc phản ánh đúng bản chất hàng hóa chưa đủ điều kiện ghi nhận doanh thu. Việc tuân thủ nguyên tắc kế toán theo Thông tư 99/2025/TT-BTC giúp doanh nghiệp ghi nhận chính xác hàng tồn kho, doanh thu và giá vốn, đồng thời nâng cao tính minh bạch của báo cáo tài chính.