Skill-based Pay – Trả lương theo kỹ năng: Xu hướng mới trong quản trị và kế toán tiền lương

VCA Yến ACC

22 thg 2, 2026

Trong kỷ nguyên kinh tế số, kỹ năng của nhân viên ngày càng trở thành “tài sản vô hình” quý giá của doanh nghiệp. Khi mô hình quản trị truyền thống dựa vào chức danh dần bộc lộ hạn chế, Skill-based Pay – trả lương theo kỹ năng nổi lên như một cách tiếp cận công bằng và linh hoạt hơn. Không chỉ mang lại lợi ích cho người lao động, xu hướng này còn mở ra hướng đi mới cho kế toán tiền lương, giúp doanh nghiệp kiểm soát chi phí nhân sự chính xác và minh bạch hơn.

1. Skill-based Pay là gì?

Skill-based Pay (Trả lương theo kỹ năng) là mô hình trả lương dựa trên năng lực và kỹ năng thực tế của người lao động, thay vì chỉ dựa vào chức danh hay thâm niên.
Nói cách khác, người có kỹ năng cao hơn, đa năng hơn — nhận được mức lương tương xứng với giá trị họ mang lại, dù họ cùng cấp bậc với người khác.

Ví dụ: Trong sản xuất, công nhân nào biết vận hành nhiều loại máy khác nhau sẽ có hệ số lương kỹ năng cao hơn các công nhân khác.

2. Vì sao xu hướng Skill-based Pay trở nên phổ biến?

Doanh nghiệp cần linh hoạt hơn

Trong môi trường cạnh tranh, nhân sự đa năng giúp doanh nghiệp giảm chi phí tuyển dụng và tăng hiệu suất. Trả lương theo kỹ năng giúp khuyến khích nhân viên học hỏi thêm, thích ứng nhanh với thay đổi và cũng góp phần giữ chân nhân tài lâu dài.

Nhân viên mong muốn được ghi nhận đúng giá trị

Nhiều người cảm thấy “thiệt thòi” khi cùng vị trí nhưng mức đóng góp khác nhau. Skill-based Pay giúp minh bạch và công bằng hơn – trả cho năng lực thật, không cho chức danh.

Kế toán và HR có dữ liệu rõ ràng để quản lý

Việc lượng hóa kỹ năng qua điểm số, chứng chỉ, hay cấp độ năng lực giúp kế toán dễ dàng quy đổi thành hệ số lương, tránh tình trạng chi lương theo cảm tính.

3. Ứng dụng trong kế toán tiền lương

Đối với bộ phận kế toán, Skill-based Pay ảnh hưởng trực tiếp đến cơ cấu lương và hạch toán chi phí:

Thiết kế bảng lương nhiều bậc kỹ năng:
Thay vì chỉ có “lương cơ bản”, bảng lương gồm thêm “phụ cấp kỹ năng” hoặc “hệ số năng lực”.
Ví dụ: Kế toán viên bậc 2 có phụ cấp kỹ năng 500.000đ/tháng.

Hạch toán chi phí minh bạch hơn:
Phụ cấp kỹ năng được ghi nhận riêng giúp phân tích hiệu quả đào tạo – chi phí nhân sự dễ dàng hơn.
Gợi ý tài khoản:
Nợ TK 642 / Có TK 334 – khi ghi nhận chi phí lương kỹ năng.

Kết nối dữ liệu kế toán – nhân sự (HRM):
Phần mềm kế toán tích hợp HR giúp cập nhật điểm kỹ năng, chứng chỉ → tự động điều chỉnh hệ số lương.

4. Thách thức khi áp dụng Skill-based Pay tại Việt Nam

Khó đánh giá kỹ năng khách quan, đặc biệt với vị trí văn phòng.
Thiếu dữ liệu chuẩn hóa về thang kỹ năng giữa các ngành.
Ngại thay đổi cơ cấu lương, do liên quan tới bảo hiểm và thuế TNCN.
Phụ thuộc nhiều vào bộ phận nhân sự, trong khi kế toán vẫn phải đảm bảo tuân thủ quy định.

5. Xu hướng tương lai

Tại Việt Nam, Skill-based Pay được dự đoán sẽ phát triển mạnh trong các ngành kế toán, công nghệ và sản xuất từ năm 2026 trở đi, khi doanh nghiệp bắt đầu chuyển đổi sang mô hình quản trị dựa trên dữ liệu (data-driven HR & Accounting). Các phần mềm kế toán – nhân sự thế hệ mới (như Misa AMIS, Bravo HRM, Base HR) đã bắt đầu hỗ trợ tính năng “phụ cấp kỹ năng” hoặc “năng lực đa vị trí”, giúp quá trình này khả thi hơn bao giờ hết.

Skill-based Pay không chỉ là một chính sách nhân sự hiện đại, mà còn là một công cụ tài chính – kế toán hữu ích giúp doanh nghiệp quản trị chi phí lao động hiệu quả và công bằng hơn. Trong tương lai, khi kỹ năng trở thành “đơn vị tiền tệ mới” của nhân sự, kế toán sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển hóa kỹ năng thành dữ liệu lương – chi phí minh bạch – và hiệu quả tài chính bền vững.

Công ty AGS cảm ơn bạn đã dành thời gian để đọc bài viết này. Hy vọng bạn đã có được những thông tin bổ ích. Hãy tiếp tục theo dõi chúng tôi để cập nhật thêm nhiều thông tin cũng như cơ hội việc làm tại AGS nhé.