Quyết định 34/2025/QĐ-TTg: Về hỗ trợ lao động đi nước ngoài
1. Vì sao Quyết định 34/2025/QĐ-TTg được đánh giá là cần thiết?
Trong nhiều năm qua, đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng đã trở thành một trong những chính sách quan trọng nhằm tạo việc làm, nâng cao thu nhập và phát triển nguồn nhân lực. Hàng trăm nghìn lao động mỗi năm lựa chọn làm việc tại Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc), châu Âu và nhiều quốc gia khác để tích lũy kinh nghiệm cũng như cải thiện điều kiện kinh tế cho gia đình.Tuy nhiên, không phải mọi hợp đồng lao động ở nước ngoài đều diễn ra thuận lợi. Trên thực tế, nhiều người lao động buộc phải về nước trước thời hạn do doanh nghiệp tiếp nhận thu hẹp sản xuất, chủ sử dụng lao động phá sản, điều kiện sức khỏe không còn đáp ứng yêu cầu công việc hoặc phát sinh các sự kiện bất khả kháng khác.
Khi trở về nước sớm, người lao động thường gặp nhiều khó khăn như mất nguồn thu nhập, phải tìm việc làm mới hoặc chuyển sang ngành nghề khác. Vì vậy, việc thành lập Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước được kỳ vọng sẽ tạo ra cơ chế hỗ trợ kịp thời, giúp người lao động vượt qua giai đoạn khó khăn và nhanh chóng ổn định cuộc sống.2. Những điểm mới nổi bật
2.1. Thành lập Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước (Điều 3, Điều 4)
- Quỹ được thành lập nhằm huy động nguồn lực hỗ trợ lao động ngoài nước khi cần về nước trước hạn hoặc đào tạo chuyển đổi nghề.
- Đóng góp của doanh nghiệp: 150.000 đồng/người/lần hợp đồng đi làm việc ở nước ngoài.
- Đóng góp của người lao động: 100.000 đồng/người/lần hợp đồng.
- Đây là quỹ bắt buộc, đảm bảo nguồn hỗ trợ minh bạch, kịp thời.
2.2. Hỗ trợ lao động về nước trước hạn (Điều 10, 11, 12)
- Mức hỗ trợ theo nguyên nhân:
- Tai nạn, bệnh tật, không còn khả năng làm việc: 10–30 triệu đồng/trường hợp.
- Chủ sử dụng lao động phá sản, giải thể, bất khả kháng khác: 7–20 triệu đồng/trường hợp.
- Ngược đãi, cưỡng bức lao động, quấy rối tình dục…: được hỗ trợ theo quy định.
- Thủ tục: nộp giấy đề nghị và hồ sơ qua hình thức trực tuyến, bưu chính, hoặc qua doanh nghiệp đưa đi.
- Thời gian xét duyệt: Quỹ xử lý trong 10 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
- Nguyên tắc: Khoản hỗ trợ không làm giảm quyền lợi khác của người lao động theo hợp đồng và luật lao động.
Những trường hợp nào thường phát sinh việc về nước trước hạn?
Việc kết thúc hợp đồng trước thời hạn không phải lúc nào cũng xuất phát từ lỗi của người lao động. Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân đến từ những yếu tố khách quan ngoài ý muốn.
Ví dụ, doanh nghiệp tiếp nhận có thể gặp khó khăn về tài chính, thu hẹp hoạt động hoặc giải thể khiến người lao động không còn việc làm. Một số trường hợp khác phát sinh do thiên tai, dịch bệnh, xung đột hoặc các tình huống khẩn cấp tại quốc gia tiếp nhận lao động.
Ngoài ra, người lao động cũng có thể gặp rủi ro về sức khỏe như tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hoặc bệnh lý khiến không còn đủ khả năng tiếp tục làm việc theo hợp đồng đã ký.
Đối với những trường hợp này, chính sách hỗ trợ từ Quỹ góp phần giảm bớt gánh nặng tài chính, đồng thời tạo điều kiện để người lao động sớm ổn định cuộc sống sau khi trở về Việt Nam.
2.3. Hỗ trợ đào tạo chuyển đổi nghề (Điều 15)
- Đối tượng: Lao động về nước trước hạn theo các điều kiện tại Điều 10, 11, 12 và có nhu cầu học nghề.
- Mức hỗ trợ: 1.000.000 đồng/tháng, tối đa 6 tháng mỗi khóa học.
- Hồ sơ: Giấy đề nghị (Phụ lục III), bản sao chứng chỉ nghề, hóa đơn chi phí đào tạo.
- Hình thức nộp hồ sơ: Trực tuyến, trực tiếp, bưu chính hoặc qua doanh nghiệp đưa đi.
- Lưu ý: Lao động phải đã tham gia đóng góp Quỹ mới được hưởng hỗ trợ. Thời gian hưởng hỗ trợ tính từ lần đóng Quỹ đầu tiên.
Ý nghĩa của chính sách hỗ trợ học nghề
Khoản hỗ trợ học nghề tối đa 1 triệu đồng mỗi tháng tuy không phải là khoản hỗ trợ quá lớn nhưng mang nhiều ý nghĩa thiết thực đối với người lao động.
Sau thời gian làm việc ở nước ngoài, không ít lao động mong muốn chuyển sang lĩnh vực mới hoặc khởi nghiệp khi trở về Việt Nam. Việc được hỗ trợ chi phí đào tạo sẽ giúp họ mạnh dạn tham gia các khóa học về kỹ thuật, cơ khí, điện, công nghệ thông tin, ngoại ngữ, logistics hoặc các nghề đang có nhu cầu tuyển dụng cao.
Bên cạnh đó, quá trình học nghề cũng giúp người lao động cập nhật kiến thức mới, nâng cao năng lực chuyên môn và tăng khả năng tìm kiếm việc làm với mức thu nhập tốt hơn. Đây là định hướng phù hợp trong bối cảnh thị trường lao động liên tục thay đổi và yêu cầu ngày càng cao về kỹ năng nghề nghiệp.
2.4. Hỗ trợ khi xảy ra rủi ro, vụ việc nghiêm trọng ở nước ngoài (Điều 18)
- Quỹ chi trả vé máy bay khứ hồi (hạng phổ thông) và chi phí đi lại cần thiết cho cán bộ của doanh nghiệp xuất khẩu lao động, cơ quan đại diện Việt Nam hoặc cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền sang nước tiếp nhận lao động để giải quyết các vụ việc nghiêm trọng (tai nạn chết người, mất tích, bạo lực nghiêm trọng, xâm hại tính mạng/nhân phẩm…).
- Đây là hỗ trợ cho cơ quan/doanh nghiệp/cán bộ đi xử lý vụ việc, không phải hỗ trợ trực tiếp vé máy bay về nước cho người lao động.
- Thủ tục: Doanh nghiệp hoặc cơ quan có thẩm quyền nộp đề nghị (theo Phụ lục IV), Quỹ giải quyết trong vòng 10 ngày làm việc.
2.5. Một số nguyên tắc quan trọng cần nhớ
- Người lao động chỉ được hưởng các khoản hỗ trợ tài chính (khoản về nước trước hạn, hỗ trợ học nghề…) nếu đã đóng góp vào Quỹ (100.000 đồng/hợp đồng).
- Quỹ không chi trả trực tiếp vé máy bay về nước cho người lao động trong bất kỳ trường hợp nào. Vé máy bay về nước trước hạn vẫn do doanh nghiệp xuất khẩu lao động hoặc chủ sử dụng lao động nước ngoài chịu trách nhiệm theo hợp đồng và pháp luật hiện hành.
- Các khoản hỗ trợ từ Quỹ không làm giảm các quyền lợi khác mà người lao động được hưởng theo hợp đồng đưa đi hoặc theo quy định của pháp luật Việt Nam và nước tiếp nhận.
3. Tác động và ý nghĩa
Với người lao động
- Giảm áp lực tài chính khi buộc phải về nước sớm.
- Có cơ hội học nghề, nâng cao kỹ năng, tái hòa nhập thị trường lao động trong nước.
- Quy trình hỗ trợ rõ ràng, minh bạch, giảm rủi ro khi xin hỗ trợ.
Với doanh nghiệp xuất khẩu lao động
- Phải đóng góp vào Quỹ, tăng chi phí nhưng là bảo hiểm rủi ro.
- Có trách nhiệm hỗ trợ người lao động khi xảy ra tranh chấp hoặc rủi ro nghiêm trọng.
- Với quản lý nhà nước
- Công cụ hữu ích để ổn định thị trường lao động ngoài nước và trong nước.
- Khuyến khích lao động trở về và tham gia đào tạo chuyển đổi nghề, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
Ví dụ minh họa
Ví dụ 1
Anh A sang Nhật Bản làm việc theo hợp đồng ba năm. Sau hơn một năm làm việc, doanh nghiệp tiếp nhận phải đóng cửa do khó khăn trong hoạt động kinh doanh và hợp đồng lao động chấm dứt trước thời hạn.
Nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện theo Quyết định 34/2025/QĐ-TTg và đã tham gia đóng góp vào Quỹ, anh A có thể làm hồ sơ đề nghị hỗ trợ theo quy định.
Ví dụ 2
Chị B làm việc tại Hàn Quốc nhưng không may bị tai nạn lao động dẫn đến mất khả năng tiếp tục công việc và phải trở về Việt Nam.
Trong trường hợp đáp ứng điều kiện pháp luật, chị B có thể được xem xét hỗ trợ tài chính và tiếp tục đăng ký học nghề để chuyển đổi sang công việc phù hợp với tình trạng sức khỏe sau khi về nước.
Ví dụ 3
Anh C sau khi kết thúc quá trình làm việc ở nước ngoài muốn chuyển sang lĩnh vực kỹ thuật điện tại Việt Nam.
Nếu thuộc đối tượng được hỗ trợ và hoàn thành đầy đủ thủ tục, anh C có thể nhận khoản hỗ trợ đào tạo nghề theo quy định để giảm chi phí học tập và nâng cao cơ hội tìm việc làm.
Các ví dụ trên chỉ mang tính chất minh họa. Mức hỗ trợ thực tế sẽ phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể và hồ sơ được cơ quan có thẩm quyền xem xét.
4. Những điểm cần lưu ý
- Không phải trường hợp nào cũng được hỗ trợ: Chỉ áp dụng cho lao động về nước theo hợp đồng quốc tế, theo các nguyên nhân nêu tại Điều 10–12.
- Hồ sơ cần chuẩn bị kỹ: Hợp đồng, chứng chỉ nghề, hóa đơn…
- Thời gian xét duyệt: 10 ngày làm việc, nếu bị từ chối, Quỹ phải trả lời bằng văn bản kèm lý do.
- Đào tạo nghề: Cần chọn cơ sở đào tạo được công nhận, có khả năng cấp chứng chỉ để hồ sơ được chấp nhận.
Người lao động cần chuẩn bị gì trước khi xuất cảnh?
Bên cạnh việc tìm hiểu chính sách hỗ trợ sau khi về nước, người lao động cũng nên chủ động chuẩn bị đầy đủ hồ sơ ngay từ trước khi xuất cảnh.
Một số lưu ý quan trọng bao gồm:
- Lưu giữ bản gốc hợp đồng đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài.
- Lưu các chứng từ liên quan đến việc đóng góp vào Quỹ Hỗ trợ việc làm ngoài nước.
- Bảo quản hộ chiếu, visa, giấy phép lao động và các giấy tờ cư trú.
- Ghi nhận đầy đủ thông tin của doanh nghiệp dịch vụ đưa đi và doanh nghiệp tiếp nhận ở nước ngoài.
- Lưu lại các giấy tờ y tế, hồ sơ tai nạn hoặc biên bản làm việc nếu xảy ra sự cố trong thời gian làm việc ở nước ngoài.
Việc chuẩn bị và lưu giữ đầy đủ hồ sơ sẽ giúp quá trình chứng minh điều kiện hưởng hỗ trợ diễn ra thuận lợi hơn nếu phát sinh rủi ro.
Kết luận
Quyết định 34/2025/QĐ‑TTg đánh dấu bước tiến lớn trong chính sách bảo vệ lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài. Không chỉ giúp họ vượt qua giai đoạn khó khăn khi về nước trước hạn, quyết định còn mở ra cơ hội học nghề và chuyển đổi nghề, tái hòa nhập thị trường lao động trong nước. Người lao động và doanh nghiệp cần chủ động làm hồ sơ, nắm rõ điều kiện và chuẩn bị kỹ lưỡng để được hưởng toàn bộ quyền lợi. Đây không chỉ là chính sách “cứu trợ”, mà còn là cơ hội phát triển bền vững trong bối cảnh toàn cầu hóa và thay đổi kinh tế. Công ty AGS xin chân thành cảm ơn bạn đã dành thời gian để đọc bài viết này. Hy vọng bạn đã có được những thông tin bổ ích cho cuộc sống và công việc, cũng như khai thác thêm góc nhìn mới về lĩnh vực mà bạn đang quan tâm. Đội ngũ AGS sẽ luôn nỗ lực để mang đến những thông tin mới mẻ và hữu ích đến bạn trong thời gian tới. Hãy tiếp tục theo dõi chúng tôi để cập nhật thêm nhiều thông tin cùng như cơ hội việc làm tại AGS nhé.Nguồn: https://thuvienphapluat.vn/lao-dong-tien-luong/quyet-dinh-thu-tuong-cp-chot-ho-tro-1000000-dong-cho-tat-ca-nguoi-lao-dong-moi-thang-khi-phai-ve-nu-50967.html
