Thu nhập chịu thuế và thu nhập tính thuế TNCN khác nhau thế nào?

AGS Minh Thư

10 thg 10, 2024

Công ty Kế toán AGS Việt Nam hoạt động trong lĩnh vực tư vấn và cung cấp dịch vụ Kế toán, Kiểm toán, Thuế, Tư vấn quản lý, chuyển đổi và tái cơ cấu doanh nghiệp.

Trong bài viết này công ty AGS sẽ chia sẻ về chủ đề Thuế thu nhập cá nhân - loại thuế cơ bản và gần gũi với người lao động. Bài viết này không chỉ dành cho các kế toán viên đang phụ trách về phần thuế mà còn hướng tới phần đông các cá nhân đang muốn tìm hiểu thêm về định nghĩa và cách tính thuế TNCN. AGS muốn chia sẽ về chủ đề này bởi vì đây là kiến thức quan trọng cần trang bị và thường xuyên được cập nhật lại, việc nhanh chóng nắm bắt được nội dung này là vô cùng cần thiết.

Cùng tìm hiểu kĩ hơn về chủ đề này qua bài viết dưới đây nhé.

1. Thu nhập chịu thuế và thu nhập tính thuế TNCN khác nhau thế nào?

Hai khái niệm Thu nhập tính thuế và Thu nhập chịu thuế chỉ khác nhau một điểm nhỏ về mặt hình thức, vì thế cho nên nếu không tìm hiểu rõ về bản chất thì chúng ta rất dễ hiểu sai và sử dụng lẫn lộn giữa 2 khái niệm.

Thu nhập chịu thuế là cơ sở để xác định thu nhập tính thuế, từ thu nhập tính thuế áp vào biểu thuế sẽ tính được số thuế phải nộp. Trong 10 loại thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân thì thu nhập từ kinh doanh và thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần, 08 loại thu nhập còn lại áp dụng biểu thuế toàn phần. Theo Điều 2 Thông tư 111/2013/TT-BTC, thu nhập chịu thuế bao gồm các khoản thu nhập từ: tiền lương, tiền công; kinh doanh; đầu tư vốn; chuyển nhượng vốn; chuyển nhượng bất động sản; trúng thưởng; bản quyền; nhượng quyền thương mại; nhận thừa kế; nhận quà tặng.

Thu nhập tính thuế là khái niệm có ý nghĩa về mặt công thức, nghĩa là khái niệm này chỉ xuất hiện trong công thức tính thuế TNCN, là quy ước để thuận tiện trong việc xác định các thành phần trong công thức tính thuế, đúng như tên gọi của nó: "tính thuế".

Cụ thể, để phân biệt thu nhập chịu thuế và thu nhập tính thuế TNCN cần phải xem xét các công thức xác định thu nhập tính thuế.

💥Lưu ý: Các công thức xác định thu nhập tính thuế TNCN khác nhau tùy thuộc vào đối tượng nộp thuế là cá nhân cư trú hay không cư trú và tùy thuộc vào loại thu nhập chịu thuế.

Đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công, từ kinh doanh của cá nhân cư trú:

Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế - Các khoản giảm trừ

Trong đó, thu nhập chịu thuế luôn lớn hơn thu nhập tính thuế, có thể có thu nhập chịu thuế mà không có thu nhập tính thuế.

Đối với thu nhập từ trúng thưởng, thừa kế, quà tặng, bản quyền, nhượng quyền thương mại của cả cá nhân cư trú và không cư trú

Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế – 10 triệu đồng/lần/hợp đồng

Trong đó, thu nhập chịu thuế luôn lớn hơn hoặc bằng thu nhập tính thuế. Có thể có thu nhập chịu thuế mà không có thu nhập tính thuế.

Đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công, kinh doanh của cá nhân không cư trú; từ đầu tư vốn, chuyển nhượng vốn, chuyển nhượng BĐS của cả cá nhân cư trú và cá nhân không cư trú

Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế

Theo đó, thu nhập tính thuế luôn bằng thu nhập chịu thuế.

Như vậy, có thể hiểu một cách đơn giản:

Thu nhập tính thuế: là con số áp với tỷ suất thuế để tính ra số tiền nộp thuế là bao nhiêu. Vì vậy, khi tính thuế, đây sẽ là số liệu mà chúng ta cần đặc biệt quan tâm.
Thu nhập chịu thuế: là tổng thu nhập (đã xác định là thu nhập chịu thuế và loại trừ những thu nhập được miễn thuế) dùng để tính Thu nhập tính thuế. Đây là cơ sở quan trọng vì là bước đầu tiên khi xác định thuế và mang tính đa dạng do tổng hợp các loại thu nhập của cá nhân.

2. Công thức tính thuế thu nhập cá nhân từ các nguồn thu nhập

Để bạn đọc tiện theo dõi và dễ hình dung hơn về thu nhập chịu thuế, thu nhập tính thuế thu nhập cá nhân, căn cứ theo Thông tư 111/2013/TT-BTC được sửa đổi, bổ sung tại Thông tư 92/2015/TT-BTC, dưới đây là nội dung tổng hợp các công thức tính thuế thu nhập cá nhân từ các nguồn thu nhập chịu thuế:

Công ty AGS cảm ơn bạn đã dành thời gian để đọc bài viết này. Hy vọng bạn đã có được những thông tin bổ ích. Hãy tiếp tục theo dõi chúng tôi để cập nhật thêm nhiều thông tin cũng như cơ hội việc làm tại AGS nhé.