Chi Phí Không Được Trừ Khi Tính Thuế TNDN – Kế Toán Doanh Nghiệp Cần Tránh
Chi phí không được trừ – rủi ro lớn khi quyết toán thuế
Khi quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), rất nhiều doanh nghiệp bị truy thu thuế và xử phạt do xác định sai chi phí được trừ. Trên thực tế, không phải mọi khoản chi phát sinh đều được chấp nhận khi tính thuế TNDN, kể cả khi doanh nghiệp đã thực chi.
Việc hiểu rõ các khoản chi phí không được trừ sẽ giúp kế toán chủ động kiểm soát rủi ro, tránh bị loại chi phí khi thanh tra, kiểm tra thuế.
1. Nguyên tắc xác định chi phí được trừ
Một khoản chi chỉ được trừ khi đáp ứng đồng thời:
-
Phát sinh thực tế liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh
-
Có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp
-
Thanh toán không dùng tiền mặt với hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên
Chỉ cần thiếu 1 điều kiện, chi phí đó có thể bị loại.
2. Các khoản chi phí không được trừ phổ biến
2.1. Chi phí không có hóa đơn hợp lệ
-
Hóa đơn của doanh nghiệp bỏ trốn
-
Hóa đơn sai thông tin, sai thời điểm
-
Chứng từ không hợp pháp
➡ Bị loại toàn bộ chi phí và không được khấu trừ VAT.
2.2. Chi phí thanh toán tiền mặt trên 20 triệu đồng
Áp dụng với:
-
Mua hàng hóa
-
Thuê dịch vụ
-
Chi phí thuê tài sản
➡ Dù có hóa đơn đầy đủ nhưng thanh toán tiền mặt vẫn bị loại chi phí.
2.3. Chi phí không phục vụ hoạt động kinh doanh
Ví dụ:
-
Chi tiêu mang tính cá nhân
-
Chi cho người không làm việc tại doanh nghiệp
-
Chi không liên quan ngành nghề đăng ký
➡ Không được trừ khi tính thuế TNDN.
2.4. Chi phí tiền lương, thưởng không đủ hồ sơ
Bao gồm:
-
Không có hợp đồng lao động
-
Không có quy chế lương thưởng
-
Không có chứng từ chi trả
➡ Bị loại khi quyết toán thuế.
2.5. Chi khấu hao tài sản cố định sai quy định
-
Khấu hao vượt mức cho phép
-
Tài sản chưa đủ điều kiện ghi nhận
-
Khấu hao tài sản không phục vụ kinh doanh
➡ Phần khấu hao sai bị loại.
2.6. Chi phí trích trước, dự phòng sai quy định
-
Trích dự phòng vượt mức
-
Không có căn cứ rõ ràng
-
Không đúng đối tượng
➡ Không được trừ khi tính thuế.
3. Các khoản chi đặc biệt dễ bị cơ quan thuế soi
| Khoản chi | Rủi ro |
|---|---|
| Chi tiếp khách | Dễ bị nghi ngờ không phục vụ SXKD |
| Chi quảng cáo | Thiếu hợp đồng, thiếu nghiệm thu |
| Chi thuê cá nhân | Thiếu chứng từ PIT |
| Chi lãi vay | Vượt trần quy định |
| Chi công tác phí | Không có quy chế |
4. Hậu quả khi xác định sai chi phí
-
Bị loại chi phí khi quyết toán
-
Bị truy thu thuế TNDN
-
Phạt 20% số thuế thiếu
-
Tính tiền chậm nộp
➡ Ảnh hưởng trực tiếp đến dòng tiền và uy tín doanh nghiệp.
5. Cách hạn chế rủi ro cho kế toán doanh nghiệp
-
Rà soát chi phí lớn định kỳ
-
Lập quy chế tài chính – lương thưởng rõ ràng
-
Kiểm tra phương thức thanh toán
-
Lưu trữ chứng từ đầy đủ, khoa học
-
Cập nhật quy định thuế mới nhất
Kết luận
Chi phí không được trừ là một trong những nguyên nhân hàng đầu khiến doanh nghiệp bị truy thu và xử phạt thuế TNDN. Kế toán cần nắm chắc quy định, kiểm soát hồ sơ ngay từ đầu để đảm bảo tuân thủ và tối ưu chi phí hợp pháp cho doanh nghiệp.
.png)
