Khái niệm vay thấu chi, đặc điểm và hình thức vay thấu chi.
Hình thức vay thấu chi là hình thức phổ biến tại nhiều ngân hàng nhưng vẫn chưa được nhiều người biết đến hoặc tận dụng hiệu quả. Thay vì việc vay thế chấp cần có tài sản đảm bảo hay vay tín chấp với hồ sơ xét duyệt chặt chẽ hay rút tiền mặt từ thẻ tín dụng với lãi suất cao thì hình thức vay thấu chi mang lại sự linh hoạt hơn rất thích hợp với những trường hợp cần vốn gấp trong thời gian ngắn. Vì vậy trong bài viết ngày hôm nay, AGS sẽ giúp cho các cá nhân tổ chức và doanh nghiệp sẽ có cái nhìn rõ hơn về hình thức vay thấu chi này.
- Sau đó, ngân hàng sẽ tính lãi suất vay dựa trên số tiền mà quý khách đã chi tiêu vượt mức. Từ đó, vay thấu chi tạo ra số dư âm ở tài khoản ngân hàng. Thông thường, các ngân hàng chỉ áp dụng hình thức vay thấu chi đối với khách hàng thân thiết lâu năm, có uy tín, có thu nhập đều đặn, tình hình tài chính ổn định và thường xuyên giao dịch với ngân hàng.
- Ví dụ: Quý khách được ngân hàng cho vay thấu chi 60,000,000 đồng. Nếu trong tài khoản của quý khách chỉ có 5,000,000 đồng, quý khách hoàn toàn có thể chi tiêu tối đa 65,000,000 đồng vì tài khoản của quý khách được thấu chi 60,000,000 đồng. Giả sử mua sắm hết 20,000,000 đồng, tức là quý khách đã chi tiêu vượt mức 15,000,000 đồng. Ngân hàng sẽ tính lãi suất vay trên tổng số tiền quý khách đã chi tiêu vượt mức cho đến khi quý khách hoàn trả 15,000,000 đồng này.
- Trong thực tế, hạn mức vay thấu chi có thể hiểu như một “khoản dự phòng tài chính ngắn hạn” giúp cá nhân hoặc doanh nghiệp bổ sung vốn tạm thời để phục vụ nhu cầu thanh toán, chi tiêu hoặc duy trì hoạt động kinh doanh khi dòng tiền chưa kịp về.
- Hạn mức thấu chi không được cấp cố định cho mọi khách hàng mà sẽ do ngân hàng xem xét dựa trên nhiều yếu tố như thu nhập, lịch sử tín dụng, dòng tiền tài khoản, khả năng trả nợ và tài sản đảm bảo (nếu có). Với doanh nghiệp, ngân hàng thường đánh giá thêm doanh thu, tình hình tài chính và nhu cầu vốn lưu động trước khi cấp hạn mức.
- Thông thường, khách hàng chỉ phải trả lãi trên số tiền thực tế đã sử dụng trong hạn mức thấu chi, thay vì toàn bộ hạn mức được cấp. Điều này giúp vay thấu chi trở thành hình thức hỗ trợ vốn linh hoạt, đặc biệt trong các trường hợp cần thanh toán gấp hoặc thiếu hụt dòng tiền ngắn hạn.
- Hạn mức thấu chi được tính theo công thức như sau:
Hạn mức thấu chi = ∑ (Gi x Ri) - B - C
Trong đó:
+ Gi: là giá trị giấy tờ có giá loại i tổ chức tín dụng sử dụng trong giao dịch thấu chi và cho vay qua đêm và được xác định theo Phụ lục đính kèm Thông tư này.
+ Ri: là tỷ lệ % được thấu chi và cho vay qua đêm đối với giấy tờ có giá loại i do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quyết định trong từng thời kỳ.
+ i: là loại giấy tờ có giá thuộc danh mục các loại giấy tờ có giá được sử dụng trong giao dịch thấu chi và cho vay qua đêm trong thanh toán điện tử liên ngân hàng do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quyết định.
+ B: là dư nợ vay qua đêm (bao gồm dư nợ gốc và lãi vay qua đêm).
+ C: là dư nợ vay qua đêm quá hạn (gồm dư nợ gốc vay qua đêm quá hạn, lãi vay qua đêm chậm trả, lãi quá hạn của dư nợ gốc vay qua đêm, lãi đối với lãi vay qua đêm chậm trả).
- Do vay thấu chi là hình thức vay ngắn hạn, giải ngân nhanh và linh hoạt nên lãi suất thường cao hơn so với các khoản vay thông thường. Hình thức này chủ yếu hỗ trợ khách hàng xử lý nhu cầu thanh toán gấp hoặc thiếu hụt dòng tiền tạm thời trong thời gian ngắn.
- Thông thường, lãi vay thấu chi sẽ được tính dựa trên số tiền thực tế đã chi vượt và số ngày sử dụng khoản vay theo công thức do ngân hàng quy định.
1. Khái niệm vay thấu chi:
- Thấu chi (Overdraft), là một nghiệp vụ cho vay của ngân hàng. Không giống với các loại vay thông thường, với hình thức vay thấu chi, ngân hàng cho phép khách hàng rút tiền ngay cả khi không có tiền hoặc chi tiêu vượt quá số tiền hiện đang có trong tài khoản. Khi vay thấu chi, ngân hàng dựa vào mức độ uy tín của quý khách để cấp hạn mức thấu chi. Hạn mức thấu chi là số tiền tối đa mà quý khách có thể sử dụng vượt mức khi số dư tài khoản thanh toán về 0.- Sau đó, ngân hàng sẽ tính lãi suất vay dựa trên số tiền mà quý khách đã chi tiêu vượt mức. Từ đó, vay thấu chi tạo ra số dư âm ở tài khoản ngân hàng. Thông thường, các ngân hàng chỉ áp dụng hình thức vay thấu chi đối với khách hàng thân thiết lâu năm, có uy tín, có thu nhập đều đặn, tình hình tài chính ổn định và thường xuyên giao dịch với ngân hàng.
- Ví dụ: Quý khách được ngân hàng cho vay thấu chi 60,000,000 đồng. Nếu trong tài khoản của quý khách chỉ có 5,000,000 đồng, quý khách hoàn toàn có thể chi tiêu tối đa 65,000,000 đồng vì tài khoản của quý khách được thấu chi 60,000,000 đồng. Giả sử mua sắm hết 20,000,000 đồng, tức là quý khách đã chi tiêu vượt mức 15,000,000 đồng. Ngân hàng sẽ tính lãi suất vay trên tổng số tiền quý khách đã chi tiêu vượt mức cho đến khi quý khách hoàn trả 15,000,000 đồng này.
2. Hạn mức vay thấu chi là gì:
- Theo Điều 6 Thông tư 29/2016/TT-NHNN, hạn mức thấu chi là số tiền tối đa mà tổ chức tín dụng hoặc khách hàng được phép chi vượt quá số dư hiện có trên tài khoản thanh toán. Nói cách khác, dù tài khoản không còn đủ tiền, ngân hàng vẫn cho phép khách hàng tiếp tục sử dụng một khoản tiền nhất định trong phạm vi đã được cấp trước.- Trong thực tế, hạn mức vay thấu chi có thể hiểu như một “khoản dự phòng tài chính ngắn hạn” giúp cá nhân hoặc doanh nghiệp bổ sung vốn tạm thời để phục vụ nhu cầu thanh toán, chi tiêu hoặc duy trì hoạt động kinh doanh khi dòng tiền chưa kịp về.
- Hạn mức thấu chi không được cấp cố định cho mọi khách hàng mà sẽ do ngân hàng xem xét dựa trên nhiều yếu tố như thu nhập, lịch sử tín dụng, dòng tiền tài khoản, khả năng trả nợ và tài sản đảm bảo (nếu có). Với doanh nghiệp, ngân hàng thường đánh giá thêm doanh thu, tình hình tài chính và nhu cầu vốn lưu động trước khi cấp hạn mức.
- Thông thường, khách hàng chỉ phải trả lãi trên số tiền thực tế đã sử dụng trong hạn mức thấu chi, thay vì toàn bộ hạn mức được cấp. Điều này giúp vay thấu chi trở thành hình thức hỗ trợ vốn linh hoạt, đặc biệt trong các trường hợp cần thanh toán gấp hoặc thiếu hụt dòng tiền ngắn hạn.
- Hạn mức thấu chi được tính theo công thức như sau:
Hạn mức thấu chi = ∑ (Gi x Ri) - B - C
Trong đó:
+ Gi: là giá trị giấy tờ có giá loại i tổ chức tín dụng sử dụng trong giao dịch thấu chi và cho vay qua đêm và được xác định theo Phụ lục đính kèm Thông tư này.
+ Ri: là tỷ lệ % được thấu chi và cho vay qua đêm đối với giấy tờ có giá loại i do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quyết định trong từng thời kỳ.
+ i: là loại giấy tờ có giá thuộc danh mục các loại giấy tờ có giá được sử dụng trong giao dịch thấu chi và cho vay qua đêm trong thanh toán điện tử liên ngân hàng do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quyết định.
+ B: là dư nợ vay qua đêm (bao gồm dư nợ gốc và lãi vay qua đêm).
+ C: là dư nợ vay qua đêm quá hạn (gồm dư nợ gốc vay qua đêm quá hạn, lãi vay qua đêm chậm trả, lãi quá hạn của dư nợ gốc vay qua đêm, lãi đối với lãi vay qua đêm chậm trả).
3. Lãi suất vay thấu chi:
- Lãi suất vay thấu chi là khoản chi phí khách hàng phải trả cho ngân hàng khi sử dụng số tiền vượt quá số dư hiện có trong tài khoản thanh toán. Mỗi ngân hàng sẽ áp dụng mức lãi suất thấu chi khác nhau tùy theo chính sách tín dụng và quy định của pháp luật. Khách hàng chỉ bị tính lãi trên số tiền thực tế đã sử dụng vượt hạn mức, nếu không sử dụng khoản thấu chi thì sẽ không phát sinh lãi vay.- Do vay thấu chi là hình thức vay ngắn hạn, giải ngân nhanh và linh hoạt nên lãi suất thường cao hơn so với các khoản vay thông thường. Hình thức này chủ yếu hỗ trợ khách hàng xử lý nhu cầu thanh toán gấp hoặc thiếu hụt dòng tiền tạm thời trong thời gian ngắn.
- Thông thường, lãi vay thấu chi sẽ được tính dựa trên số tiền thực tế đã chi vượt và số ngày sử dụng khoản vay theo công thức do ngân hàng quy định.
