Cập nhật Luật Thuế TNCN (PIT) sửa đổi từ 2026: Giảm trừ gia cảnh 15,5 triệu đồng/tháng và biểu thuế lũy tiến 5 bậc
Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt gia tăng và chính sách thuế hiện hành dần bộc lộ nhiều bất cập, Quốc hội Việt Nam đã thông qua định hướng sửa đổi Luật Thuế thu nhập cá nhân (PIT) với nhiều thay đổi quan trọng dự kiến áp dụng từ năm 2026. Nổi bật trong đó là việc nâng mức giảm trừ gia cảnh lên 15,5 triệu đồng/tháng và rút gọn biểu thuế lũy tiến từ 7 bậc xuống còn 5 bậc, nhằm giảm gánh nặng thuế cho người lao động và đơn giản hóa cách tính thuế. Bài viết dưới đây sẽ phân tích các điểm mới này và tác động thực tế đối với người nộp thuế và doanh nghiệp.
1. Bối cảnh sửa đổi Luật PIT
Sau hơn một thập kỷ áp dụng, chính sách thuế TNCN hiện hành bộc lộ nhiều điểm chưa theo kịp biến động kinh tế – xã hội, đặc biệt là lạm phát, chi phí sinh hoạt tăng, cơ cấu tiền lương thay đổi và yêu cầu đơn giản hóa thủ tục cho người nộp thuế. Trong bối cảnh đó, việc sửa đổi Luật PIT được đặt ra với các mục tiêu chính:
Điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh phù hợp mức sống hiện tại.
Rút gọn biểu thuế lũy tiến, giảm “độ dốc” giữa các bậc, hạn chế tình trạng “nhảy bậc” khi thu nhập tăng nhẹ.
Nâng cao tính minh bạch, dễ hiểu và dễ tuân thủ cho cá nhân và bộ phận kế toán doanh nghiệp.
Các nội dung sửa đổi này được xem xét, thảo luận và thông qua theo thẩm quyền của Quốc hội Việt Nam và các cơ quan liên quan, với lộ trình áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.
2. Mức giảm trừ gia cảnh mới: 15,5 triệu đồng/tháng
2.1. Quy định mới
Theo định hướng sửa đổi, mức giảm trừ gia cảnh được điều chỉnh tăng đáng kể:
Đối với bản thân người nộp thuế: 15,5 triệu đồng/tháng (tương đương 186 triệu đồng/năm).
Đối với mỗi người phụ thuộc: 6,2 triệu đồng/tháng (tương đương 74,4 triệu đồng/năm).
So với mức đang áp dụng trước đây (11 triệu đồng/tháng cho bản thân và 4,4 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc), đây là mức tăng khoảng 40–41%.
2.2. Ý nghĩa kinh tế – xã hội
Việc tăng mạnh mức giảm trừ gia cảnh mang nhiều ý nghĩa:
Giảm thu nhập tính thuế: Một phần lớn thu nhập của người lao động sẽ được loại trừ trước khi tính thuế, đặc biệt với nhóm thu nhập thấp và trung bình.
Tăng thu nhập khả dụng (disposable income): Người lao động có thêm nguồn lực chi tiêu cho sinh hoạt, giáo dục, y tế.
Phù hợp thực tế chi phí sống: Mức giảm trừ mới phản ánh sát hơn chi phí sinh hoạt tại các đô thị lớn, nơi tập trung đông người lao động.
2.3. Đối tượng hưởng lợi rõ rệt
Người lao động có 1–2 người phụ thuộc (con nhỏ, người già).
Hộ gia đình có thu nhập ổn định nhưng không cao, trước đây thường nằm sát ngưỡng chịu thuế.
Nhân sự trẻ mới đi làm, trước đây đã phải nộp PIT ở mức thấp, nay có thể chưa phát sinh thuế.
3. Biểu thuế lũy tiến từng phần mới: Từ 7 bậc xuống 5 bậc
3.1. Biểu thuế lũy tiến 5 bậc (dự kiến áp dụng từ 2026)
3.2. Điểm cải cách then chốt
Thứ nhất – Giảm số bậc thuế:
Từ 7 bậc xuống 5 bậc giúp đơn giản hóa cách tính, dễ giải thích cho người lao động và giảm sai sót khi tính lương.
Thứ hai – Điều chỉnh ngưỡng chịu thuế cao:
Thuế suất cao nhất 35% chỉ áp dụng cho thu nhập tính thuế trên 100 triệu đồng/tháng, cao hơn so với ngưỡng cũ. Điều này giúp giảm áp lực thuế cho nhóm thu nhập khá.
Thứ ba – Giảm hiện tượng “nhảy bậc”:
Khoảng cách giữa các bậc được thiết kế hợp lý hơn, hạn chế việc thu nhập tăng nhẹ nhưng thuế tăng mạnh.
4. So sánh nhanh trước và sau sửa đổi
4.1. Về giảm trừ gia cảnh
4.2. Về biểu thuế
5. Ví dụ minh họa cách tính thuế theo quy định mới
Giả sử:
Thu nhập gross: 35 triệu đồng/tháng
Có 1 người phụ thuộc
Các khoản bảo hiểm bắt buộc: 3 triệu đồng/tháng
Bước 1 – Tính thu nhập sau bảo hiểm:
35 – 3 = 32 triệu.
Bước 2 – Trừ giảm trừ gia cảnh:
Bản thân: 15,5 triệu
Người phụ thuộc: 6,2 triệu
→ Tổng giảm trừ: 21,7 triệu
Thu nhập tính thuế:
32 – 21,7 = 10,3 triệu
Bước 3 – Tính PIT:
10 triệu × 5% = 0,5 triệu
0,3 triệu × 10% = 0,03 triệu
Thuế TNCN phải nộp: ≈ 530.000 đồng/tháng
→ Thấp hơn đáng kể so với cách tính trước đây.
6. Tác động đối với doanh nghiệp và bộ phận kế toán
6.1. Cập nhật hệ thống tiền lương
Điều chỉnh phần mềm tính lương – PIT theo ngưỡng mới.
Kiểm tra lại hợp đồng lao động, thỏa thuận lương gross/net.
6.2. Truyền thông nội bộ
Giải thích rõ cho người lao động về cách tính mới, tránh hiểu nhầm “giảm thuế = tăng lương”.
Chủ động tư vấn đăng ký người phụ thuộc đúng thời hạn.
6.3. Rủi ro cần lưu ý
Áp dụng nhầm ngưỡng cũ – ngưỡng mới trong giai đoạn chuyển tiếp.
Không cập nhật kịp thời hồ sơ người phụ thuộc, dẫn đến truy thu hoặc hoàn thuế cuối năm.
7. Đánh giá tổng thể
Việc nâng giảm trừ gia cảnh lên 15,5 triệu đồng/tháng và áp dụng biểu thuế lũy tiến 5 bậc là bước cải cách quan trọng của chính sách thuế TNCN từ năm 2026. Những thay đổi này:
Hỗ trợ trực tiếp người lao động.
Giảm áp lực thuế cho nhóm thu nhập trung bình.
Giúp hệ thống thuế dễ hiểu – dễ tính – dễ tuân thủ hơn.
8. Kết luận
Hy vọng qua bài viết trên, bạn đọc đã nắm rõ hơn những điểm mới quan trọng của Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi, đặc biệt là mức giảm trừ gia cảnh 15,5 triệu đồng/tháng và biểu thuế lũy tiến 5 bậc dự kiến áp dụng từ năm 2026, qua đó hiểu được tác động thực tế đối với người lao động và doanh nghiệp. Việc chủ động cập nhật và chuẩn bị sớm sẽ giúp cá nhân cũng như bộ phận kế toán áp dụng đúng quy định, hạn chế rủi ro và tối ưu nghĩa vụ thuế. Nếu bạn thấy nội dung hữu ích, đừng ngần ngại theo dõi chúng tôi để tiếp tục cập nhật các thông tin mới nhất về thuế, kế toán và những cơ hội nghề nghiệp phù hợp trong thời gian tới.
Thông tin khác
Thông tin tuyển dụng và hướng dẫn
Thông tin tuyển dụng và Hướng dẫnAGS luôn mở rộng cánh cửa cho những ứng viên muốn thử thách bản thân trong lĩnh vực Kế toán - Kiểm toán - Ngôn ngữ Nhật - Pháp lý - Nhân sự. Xem chi tiết bài viết để biết thêm về Thông tin tuyển dụng tại AGS bạn nhé!
Nguồn: Tổng hợp
.png)
